Un jorn t'i tornaràs far !

Auei e per inaugurat la novela rubrica "lengard", un pauc d'umor emb los sarvicis de revidada sus la tiala.

L'esemple data un pauc (realisat per m$ fenestra 98 (98 es la data de perempcion)) e es totjorn valable. Dins l'espaci de sasit de Babelpeis, botatz, per far la revidada ne'n francés, la frasa que sèc :

"French speak natively with french language"

Lo chause es de jugar sus "natively" :-)

La Segolèna e la Martina fan pus bichar degun, 'nam las oblidar ?

Sei seriós auèi e sens se cachar, aprep lo i·fòne, i a mon cuou sus lo oèb. La propaganda fai venir la gent colhons. Lo "9h" es 'ribat aprep la revirada e subretòt las gelejadas.

Los noms e las situacions dins 'queu bilhet autoficcionau son subretot pas inventats e donc quo es benleu qua'iment la vertat... Vaque !

Bau ! Tòst seguit per un bruch de veire que s'esbocina, bradadint-bradadau !

Queu dissabde aprep mieijorn, lo Piaron 'chabet de copilhar la darriera tomata per la boirar dins lo topin, ente i aviá, preparats, des lo mandin-tornat dau merchat, de la rebarba, de l'aubergina e dau sucre. La preparacion aviá facha son aiga, las tomatas meitat vertas erian 'quí per far de la matièra e contrabalançar la sabor agra de la rebarba. L'aubergina, ela, era ja confita, adonc vint minutas a cueire e quò sera 'chabat per cinc topinots de confitura de mai.

Quilhs lemosins jamai contents, ilhs son pas coma los autres que fan dau dissabde un jorn de lesers dins de grandas zonas ente se balha a veire sus daus "4x3" la victòria dau grand capital ; victòria pas tant granda d'aver embrenar lo mot "confitura" per exemple, que de far anar querre e minjar 'quela merda coma 'na lechariá.

Lo Piaron aguet jamai de grandas eideias politicas e far las confituras eriá mai lo biais de segre 'na cultura que d'aucuns volián creire mòrta, que far de la propaganda per la descreissença ; o b'etot se v'autres aimatz mielh, far seu l'avis qu'avant de chamjar lo monde devem nos chamjar d'abòrd.

Vint minutas a cueire, lo temps d'anar butinar lo oèb. Tradicion vòl pas dira contra totas formas de modernitat, chaçorculhor lo jorn, cibernaute la nuech, contradiccions de queu temps.

Vint minutas a cueire, lo pece Mandrilinuxat 'lumat, veiquí nòstre Piaron preste a picar sus l'iconeta Opera en queu dissabde apres mieijorn. Dins la partida corrièl, un messatge : fòrum occitània +++bloguitge malhum de blògs - 1 nouveu messa... +++

Lo bloguitge es 'na initiativa bela d'un autre lemosin, lo Maine, evangelisada sus son blòg per entau far vonvonar "occitan - linga d'òc" sus los motorcharchadors, Google per los americanisabanits. Lo fòrum es 'na forma de gleisa per 'quela novela creiença :

-Far dau flus RSS...
-Fau consolidar los liams
-Avetz obludar mon sit (ò!ó)...

Lo Piaron fuguet jamai un menor, adonc, lo veiquí de segre l'un dos preires, l'Einocent. Las directivas dau jorn son gropadas dins un bilhet. Nos faudrá far dau "google bombing auvernhas" auèi. Lo Piaron reviret quò coma 'na forma de demarchatge sus lo modèl ben conegut daus Temonhs de Jehova ; quò es de dire : anar far chiar la gent lo dissabde mandin dabora per parlar de la supra-intelligéncia extra-terrestra nomada de la vetz : Dieu, Allah, Santa Vierja setz nombrós auèi per la partoza.

-Faudrá far mai d'un bilhet emb los mots : cuou, colha, popa, gai TBM, filhas desvetudas, violada au mitan de la messa.

E nostre Piaron picet los liams daus bloguidors e de las bloguidritz, semblarai que quò fai dau trafic e que quo es important per los motors de charchas.

I a doas preiressas dins la secta, la Mela e la Lutz o b'etot Sens-Titol (sabetz que la charcha d'un chafre occitan es 'na granda ocupacion occitana, un pauc coma lo clafotis-rapieta). Sus queu darrier joèb un'imatge de la Marion Cotillard sus 'na cuberta plan ben facha.

Se troba que lo Piaron, 'quí a Orleans dins lo grand nòrd, a passat quauques seradas emb la pita Cotillard. Viviá dins queu temps 'na vita eteronormalisada emb 'n'actrizt de teatre, la Sonià. l'una es la copina de l'autre, veiquí ma mair, careças mon chin, coneisses mon frair. Breu de las relacions socialas per zo dire tot emb una.
Lo Piaron se tornet 'pelar la prumiera vetz ente dins 'na cosina, eu disset :

"Ses pas actritz te ?"

Silenci a l'entorn de la taula.

"Benleu m'as vist dins "taxi" ?"
"Non, vau jamai veire los films sus las ustras provençalas filmadas camerà sus l'espanla e jostitrats ne'n sud-Finlandés. Non, qu'es dins un daus mai grands films francés. 'Ten te ! Aquí benleu, i sei "la belle verte". Ai adoooooooooooooooooooooooooooooooooorat".
"Mas i a 'gut solament 6000 entradas e "tax..."

La Sonià de dire 'quí :

"Te'n fas pas, qu'es son costat "critica" coma dins l'esquetche daus desconeguts"
"E vives...emb queu tipe..."
"Am dos liechs separats... gai... per lo logier..."

La banda meròriala es pas de prumiera qualitat e quauquas vertats son perdudas per totjorn, mas veiquí un pauc la tenor dau messatge preparat per nòtre Piaron per se far mossar dins los comentaris sus lo blo...

Bau ! Tòst seguit per un bruch de veire que s'esbocina, bradadint-bradadau !

La fenestra es duberta sus la vita dins la rua. Ren, mesma pas 'na bagnòla d'ebolhada, un fanatic de fotbòl de mòrt. Ren. Lo goiat dau veisin juga a far pin-pon sus lo trepador. Mas quò qu'es queu bruch de veire. Un auseu dins n'a vitra ? Los Bush-Laden ?
Lo Piaron viret la testa dins la direccion de la soá cosina per veire 'na fumada grisa que s'espandissiá dins la lonjor de l'apartament.
Meeeeeeeeeeerda. 'Na explosion de confitura ! Mas quò n'eisista pas, quò mesma dins 'na novela merdica escrita ne'n occitan. D'anar veire los degalhs lu faguet visar l'ora e constatat que surfava lo pas-tròp-nèt dempuei 'na ora dèmia.
Meeeeeeeeeeerda, la topinada es bruslada. Puta vierja !
Bon, lo Piaron trobet entau l'origina de las fumadas, mas l'explosion. S'interrogava quante auvet un bruch, coma dire, un pauc coma 'n chabretaire a la debuta. La pòrta de l'armari se dubret tota sola, laisset tombar 'na chausa iranga-roja.

Flau ! De la confitura citrolha-tomata. Un topinot mau barrat, doas setmanas de fermentacion e veiquí 'na bomba artisanala tota trobada contra lo grand capital.

Aprep quò, ben, l'autre grand colhon de Piaron netiet lo gas d'un biais, l'armari d'un autre e v'autre que setz 'quí de legir de las conarias : 'natz donc veire dins vòstra cosina.

Bon, las devinalhas eran aisadas de tròp, adonc la darriera "made in la tanta per la rota.

--->per lo punt OGG picatz aquí

Vau pas 'restar quí queu bilhet sens balhar las solucions dau quò qu'es :

• Qu'es quò que fai lo torn dau buesc sens jamai rintrar dedins ?

• la solucion sonora : l'escòrça

E per l'autre, veiquí 'n'imagte :

--> Un article de mai sus Cheze aquí

Quel estiu, aviá preparat un gropament de quauques aicós (1) per los usar coma pretexte per parlar emb la gent dins lo vilatge e subretot los lurs far dire per que me podesse los enregistrar. Bon, tant lu dire aura, quò n'a pas balhat grand chause fòra la familha :

- La veisina : "Ne vòle pas !Mas trobe los poëmes pas maus".
- "Mercé, qu'es pas çò qu'en esperava !"
- Mon anciana institutritz : "Trobe l'eidèia bona mas..." Ela a pas lo mesma "patois"...
- "Quò compta pas ! Podetz ben sasir pertant mos parents, per un de Sent Breci, per 'n'autre de Grenòr-l'aiga e vos de Briguelh, sens parlar de la veisina de Rechoard."
- "Benleu mas per me qu'era defendut..."

Bonc vau pas botar 'quí 'na istòria mai que mai coneguda. Pertant lo ser, la mesma 'ribet emb tres libres dins las mans. Vam pas chamjar la gent e una institutritz quò balha totjorn daus devers. Ela aviá 'chaptat sens poder ben lo legir un libre (2) sus J.B. Chèze (grafia de 1932). E me d'èsser qua'iment tornat au tableu, questionnat :
- Pòts me legir un bocin. Quo es pas aisat per me, lo biais d'escrire.
- Oooooooo ! Quo es pas aisat de legir per me tot ; los "a finau" son 'quí, quauque "ou", pas un "ò"...

Pausa ouisquipedia : J.B Chèze (1870-1935) es un grand poëte lemosin e felibre. Inspirat per la cultura populara, fuguet un contor de la vita, un contor ente la lenga viva es presenta dins de las nhòrlas plan risentas. Los subjects daus poëmes semblan un pauc vielhs auèi mas pas totjorn, quant a l'estil, eu es maitrisat (coma jamai lo será un certan joèb...).
Bocin 1 : Chansou "A demeisela Margarita Priolo, Reina del Felibrige Lemouzi"

Gentz d'esprit van se trufan,
s'eclafan :
"- Limousin ! Ha ha ! Pouffant !
Limousin ! " et tous de rire...
Lemouzis, leissam lou dire,
Couma el tems de sa baudour,
Sus lou roc d'a Ventadour,
Floureta toujours lei poussa
De pouezia e d'amour,
De courtezia e d'onour.
Nostra terra es la pus doussa.

S'en vai mais d'un franciman
Prouclaman :
-"Fini ! le parler roman !
Mort ! Le patois !" E de rire.
Beus amics, leissatz lou dire,
Lous esvejous ! En qual lueg
Que vous n'aniatz, sus lou pueg,
Dins la coumba ou per la broussa,
Auvetz... - Quan toumba la nueg.
Auvetz-la... Qu'enquera anueg
Nostra lengua es la pus doussa.

S'en van lous ases bramans
Hi Hi Han !
"Une reine ! Ha ha ! Charmant !"
E paubres nescis de rire...
Bouns Felibres, leissam dire,
E culhem nostres razis.
Mantenaires Lemouzis,
Fazem-li tapis de moussa,
Que per Reina avem chausit
-Dieu n'en siaja beneizit-
La pus jolha e la pus doussa.

Bocin 2 : Brinde a la XXIII Eglantina - Sent Junin, 9 de setembre 1923

Lauvada siat l'Eglantina
Beneizida siat la flour
Qu'en terra naut-Lemouzina
Fraire, sor, couzin, couzina
Nous assembla en d'aquel jour.

Sem filhs de la mema rassa ;
Sem goutas del mema sang ;
Jous lou gial ou la chaumassa
Maugrat tounedre ou cougnassa,
Sem martz ds mema chassang

Se la terra n'es pas richa
De Ventadour e d'Ussel
Se nostre po n'es pas micha,
L'istoria qu'avem escricha,
Bras valens e cor fidel

A grand gloria e grand mizera,
En letra de sang e d'or,
L'Istoria de nostre terra,
Touta d'amour e de guerra,
Viva Dieu ! Nous es enquera
rai de Soulelh dins los cor.

Adonc, vau 'restar aquí la pausa per botar lo son d'una nhòrla (coupada en tres per causa de pitit nebot sus los januelhs e margaud curios).

quocomptapas 1
.

quocomptapas 2
.

quocomptapas 3
.

.

Nòtas :
1) los aicós son 'quí
2) los dos autres libres son : Loís dau Lemosin "Pitit paisan dau secle XIX" - Bernat Combi - Jan dau Melhau - de las imatges de la May Angéli. Sus 'na edeia dau Frances Fauchier. Version occitana e la version francesa.

Bon, un darrier "quò qu'es" per la dimenjada, un pauc en avança ma fe, mas sei de servici associatiu...

Niveu 8 ans, aprep quo es defendut :-)

--->per lo punt OGG picatz 'quí per lo charjar.

La responsa es per aquí